دادگاهی در قرقیزستان، کشور واقع در آسیای میانه و متحد روسیه، روز پنجشنبه دستور بسته شدن رسانه اصلی غیردولتی قرقیز یعنی شاخه محلی رادیو اروپای آزاد/ رادیو آزادی (RFE/RL) را که هزینه آن از سوی آمریکا تأمین میشود، صادر کرد.
دادگاهی در بیشکک، پایتخت قرقیزستان، اعلام کرد: «دادگاه با درخواست وزارت فرهنگ برای پایان دادن به فعالیتهای رسانه آزاتیک Azattyk (نام شعبه محلی رادیو اروپای آزاد/ رادیو آزادی) موافقت کرد و این رسانه تعطیل شد.»
آزاتیک که ۳۳ روز برای ارائه درخواست تجدیدنظر فرصت دارد، به خبرگزاری فرانسه گفت قصد دارد به این تصمیم اعتراض کند.
تصمیم به بسته شدن این رسانه دو روز پس از آن گرفته شد که روسیه پیشنهاد کرد «تجربه خود را در مبارزه با مداخله خارجی با قرقیزستان به اشتراک بگذارد»، آن هم در شرایطی که لایحهای در مورد رسانهها به گفته بخشی از جامعه مدنی قرقیز، میتواند آزادی بیان را محدود کند.
سازمان غیردولتی عفو بین الملل در بیانیهای با متهم کردن مقامات قرقیزستان به «بستن دهان خبرنگاران»، آنچه را “سانسور و ضربه سخت به آزادی بیان در این کشور ” خواند، محکوم کرد.
گزارشگران بدون مرز نیز «آزار و اذیت قضایی» و «گرایش استبدادی نگران کننده» قرقیزستان را محکوم کرد.
در بین پنج جمهوری سابق شوروی در آسیای میانه که آزادی بیان در آنها همچنان محدود است، قرقیزستان با کثرت گرایی رسانهای و سیاسی نسبی، از دیرباز به عنوان یک استثنا ظاهر شده است، اما سازمانهای غیردولتی فشارهای فزاینده علیه رسانهها را محکوم میکنند.
اواخر ژانویه، وزارت فرهنگ قرقیزستان اقدامی قضایی را برای بستن آزاتیک، رسانهای با نزدیک به دو میلیون دنبال کننده در شبکه یوتیوب در کشوری که حدود هفت میلیون نفر جمعیت دارد، آغاز کرده بود.
مقامات قرقیز آزاتیک را که به ویژه مخالفان را پوشش میدهد و در مورد فساد تحقیق میکند، سرزنش کرد که یک گزارش را با وجود درخواستهای آنها حذف نکرده است.
گزارش مورد نظر پس از درگیریها بین قرقیزستان و تاجیکستان تهیه شده بود، درگیریهایی که اواسط سپتامبر ۲۰۲۲ ظرف چند روز حدود ۱۰۰ کشته بر جا گذاشت.
این تصمیم قضایی پس از سفر نورلانبک شاکیف رئیس پارلمان قرقیزستان به مسکو گرفته میشود.
شاکیف در این سفر با ویتاچسلاو ولودین همتای روس خود که رئیس مجلس دومای روسیه است، دیدار کرد.
ولودین گفته بود روسیه آماده است تجربه خود را پس از تصویب قوانین کارآمد علیه دخالت خارجی، با قرقیزستان به اشتراک بگذارد.
صدر جباروف رئیس جمهور قرقیزستان در حال حاضر تنها رئیس جمهوری است که برای شرکت در مراسم رژه نهم مه در کنار ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه، به مسکو میرود.
رژه نهم مه به مناسبت روز پیروزی بر آلمان نازی در سال ۱۹۴۵ هر سال برگزار میشود.
غربیها به بیشکک بابت کمک به مسکو برای دور زدن تحریمهای اعمال شده علیه روسیه پس از مداخله نظامی در اوکراین مظنون هستند.